header background image
 


Palliatieve sedatie - Trage euthanasie of sociale dood?

 


Wim Distelmans is kankerspecialist en professor in de palliatieve geneeskunde aan de Vrije Universiteit Brussel. Hij pionierde in België voor de erkenning van palliatieve zorg en vocht voor het recht op euthanasie. Hij ontwikkelde het LEIF-project (LevensEinde InformatieForum) en is voorzitter van de Federale Controle- en Evaluatiecommissie Euthanasie.
Het jaar 2002 was een mijlpaal voor het zelfbeschikkingsrecht van de patiënt. Drie wetten werden gestemd, namelijk de wet betreffende de rechten van de patiënt, de wet betreffende de palliatieve zorg en de wet betreffende de euthanasie.
Palliatieve sedatie wordt begrepen als “iemand kunstmatig in slaap doen” of “iemand in coma brengen”. Die techniek wordt meer en meer gebruikt om ondraaglijk lijden bij het levenseinde te vermijden. In veel zorginstellingen wordt palliatieve sedatie ook opgedrongen als alternatief voor euthanasie. De meeste palliatieve sedaties gebeuren zonder medeweten van de patiënt, terwijl euthanasie enkel op uitdrukkelijk verzoek van de betrokkene kan.
In zijn boek weegt Wim Distelmans de voor- en nadelen van palliatieve sedatie af. Palliatieve sedatie maakt de patiënt sowieso ‘sociaal’ dood, maar kan, net zoals euthanasie, ook het leven verkorten. Het boek wil alle informatie geven die noodzakelijk is bij het streven naar een waardig levenseinde.
Palliatieve sedatie is een containerbegrip en wordt niet altijd correct gebruikt. Er bestaat heel wat onduidelijkheid over palliatieve sedatie, ook al wordt ze veel meer dan euthanasie toegepast. De auteur schetst de historiek van palliatieve zorg, definieert wat palliatieve zorg is en legt het verschil tussen palliatieve sedatie en euthanasie uit. Hij gaat dieper in op de praktijk van palliatieve sedatie. De vraag wordt gesteld of palliatieve sedatie ‘trage euthanasie’ of ‘sociale dood’ is.
Er wordt ingegaan op palliatieve sedatie als laatste toevlucht. Beslissen tot palliatieve sedatie gebeurt vooral eenzijdig door de arts. Hij blijft hierbij aan zet, moet zich niet wettelijk verantwoorden, noch formulieren invullen. Palliatieve sedatie wordt soms ook uitgevoerd bij euthanasieverzoeken die niet aan alle zorgvuldigheidsregels voldoen. Palliatieve sedatie is zonder twijfel zeer waardevol bij terminaal onbehandelbaar en ondraaglijk lijden. Ondanks de frequente toepassing en de stijgende trend ervan is de farmacologische kennis erover beperkt.
Wetenschappelijk onderzoek is één manier om de aard en praktijk van deze handeling beter te kennen en te kunnen optimaliseren. Een andere mogelijkheid is het invoeren van een verplichte registratie, net zoals bij eutha-nasie. Dat zou een didactisch effect hebben. Men zou meer nadenken over de indicatiestelling voor palliatieve sedatie, de wijze van communiceren en de te gebruiken producten … De medicotechnische kwaliteit van sedatie zal vergroten.
Wim Distelmans formuleert volgende conclusies:
•    Er is nood aan een verplichte registratie van het uitvoeren van palliatieve sedatie.
•    Men moet verplicht een tweede arts consul-teren bij het uitvoeren van palliatieve sedatie.
•    Het is absoluut noodzakelijk duidelijke infor-matie te geven over wat palliatieve sedatie is.
•    Er is nood aan wetenschappelijk onderzoek betreffende de uitvoering van palliatieve seda-tie om tot een betere praktijk en een betere medicotechnische kwaliteit te komen.
•    Men moet zorgen dat het parket niet onmiddellijk in actie komt bij elke klacht met betrekking tot een medische handeling bij het levenseinde, maar dat het dossier eerst wordt voorgelegd aan een commissie met experten uit de praktijk.
Het boek Palliatieve sedatie. Trage euthanasie of sociale dood? is alleszins een aanrader voor wie meer inzicht wil verwerven in de toepassing van palliatieve sedatie.



Palliatieve sedatie
Trage euthanasie of sociale dood?
Wim Distelmans
Houtekiet, 2017
ISBN 978 90 892 4606 6
Bron: deMens.nu magazine april-mei-juni 18

 



Bron: deMens.nu magazine april-mei-juni 18

 

terug naar het overzicht